Mayıs 1918, Ruşen Eşref Ünaydın, Atatürk

Gençler, cesaretimizi pekiştiren ve sürdüren sizsiniz. Siz, gördüğünüz eğitimle ve kültürünüzle insanlığın üstün niteliklerinin yurt sevgisinin, düşünce özgürlüğünün en değerli simgeleri olacaksınız. Ey yüce yeni kuşak, gelecek sizsiniz. Cumhuriyeti biz kurduk; onu yüceltecek, sürdürecek sizsiniz,

Ağustos 1924, Atatürk’ün Söylev ve Demeçleri, Cilt II

Siz genç arkadaşlar, yorulmadan beni izlemeye and içmişsiniz. İşte ben bu sözden çok duygulandım. Beni yorulmadan izleyeceğinizi söylüyorsunuz. Fakat arkadaşlar yorulmamak ne demek? Elbette yorulacaksınız. Benim sizden istediğim yorulmamak değil, yorulduğunuz zaman bile durmadan yürümek, yorulduğunuz anda bile dinlenmeden beni izlemektir. Yorgunluk her insan için doğal bir haldir. Fakat insanda yorgunluğu yenebilecek bir iç gücü vardır ki, işte bu güç yorulanları dinlendirmeden yürütür. Sizler, yani yeni Türkiye’nin genç kuşakları, yorulsanız bile beni izleyeceksiniz. Ben bu akşam buraya sadece bunu size anlatmak için geldim. Dinlenmek üzere yürümeye karar verenler hiç bir zaman yorulmazlar. Türk gençliği amaca, bizim yüksek ülkümüze doğru durmadan, yorulmadan yürüyecektir.

Mart 1927, Atatürk’ün Söylev ve Demeçleri, Cilt II

Ebedi Şefin hatırası üzerine boşalan gözyaşı sağanakları dinmek bilmiyor. DÜn de gençlik, açıkça ve yeni baştan, hüngür hüngür, katıla katıla ağladı. Ne muhteşem, ne necib, ne ulvi, ne samimi bir matem manzarası! Biz yaşta olanlar üç padişahın ölümünü idrak ettik. Hangi birinde bütün memleketi bir tek ev, bütün milleti bir tek aile haline gelen böyle müşterek, böyle coşkun, böyle içten bir matem manzarasına şahit olduk?

Yadında mı doğduğun zamanlar?
Sen ağlar iken gülerdi alem;
Bir öyle ömür geçer ki, olsım
Mevtin sana hande, halka matem.

Diyen şairin muhatabı olan nesiller ve milyonlarca insan arasında, Atatğrk kadar bu sade ve harikulade öğüdün manasına yükselebilmiş tek kişi görebildik mi? İşte binlerce yıl sonraki Türk çocuğu için bile, asırların üstünden bakacak, ebedi, yüksek ve koskocaman bir örnek! Yalnız o örneğe bu bağlılık, bu matem ve bunu ihtişamı, necabeti, ulviliği ve samimiliği, yeni TÜrkiyenin ve Cumhuriyetin istikbali için ne sapasağlam bir garantidir.
Gençlik bugün and içecekmiş. Biz bu yerinde ve güzel tezahüre lüzum kalmadan bile onun Atatürk davasına ne kopmaz, hatta ne el dokunulmaz bağlarla sarılmış olduğunu biliyorduk; fakat gençliğin bu matem üstüne boşalan içinin köpürmüş dalgalarından, bağlılığının sağlamlığına, ölmezliğine bir kere daha şahid oluyoruz.
Neden ATatürk, “asırlardan beri çekilen milli musibetlerin intibahı ve bu aziz vatanın her köşesini sulayan kanların bedeli” telakki ettiği neticeyi bütün millete değil de, gençliğe emanet etti? Çünkü her inkılab, taze guddelerin, taze hüceyrelerin, taze istek ve iradelerin eseridir. Böyle devirlerde bütün milleti, “karazmude” recüller, “tecrübedide” ihtiyarlar, “prifani”ler değil, gençlik, yalnızca gençlik temsil eder.

Ferda senin, senin bu teceddüd, bu inkılab
Her şeysenin değil mi ki zaten, sen, en şebab?

Fakat şairin de, Atatürk’ün de hitap ettiği gençlik, yalnız bir ve yalnız bu neslin çocukları değil, sonsuz bir istikbali sıra sıra dolduracak, sayısız nesillerin gençlikleridir. Şu var ki bugünün gençliği, ardını arkasını, ucunu bucağını gözümüzün seçmediği istikbal nesillerinin en ön safındadır. Yarının gençleri zaten onun zekasına, faziletine ve iradesine ayak uyduracaklardır. Gelecek ve karanlık asırlar önünde ne büyük me’suliyet!
Ben eminim ki, ey kardeş gençlik, sen her günden ziyade bugün o tarihi me’suliyetin büyük şuuruna ve idrakine varacaksın!

Türk Milliyetçilerinin Kalemiyle Atatürk, s.43.

Biz O’nun gövdesine tapan bir putperest değil, ölmez eserine ve mânasına bağlı bir şuuruz. Çünkü O, kendi vücuduyle beraber kaybolacak fâni bir milletin değil, kendi manasiyle beraber yaşayacak ebedi bir milletin yaratıcısıdır.

Cumhuriyet, 11 Kasım 1938