halkçılık – Atatürk Sitesi

Milliyetçilerin Vazifeleri

Nurettin Demiral — Sat, 25 Jul 2020 14:00:30 +0000

Siz milliyetçi topluluk, halk ile konuştuğunuz vakit yüksek sesle söylemeyi unutmayınız. Yüksek ses, imanın ifadesi olduğu vakit tesir yapmaktan uzak kalmaz. Yolunda çalıştığımız büyük ülküyü, halkın kalbinde bir fikir haline, bir his haline geçirmelisiniz. Demokrasinin ne olduğunu halka anlatmak, bilhassa sizin vazifenizdir. Birtakım kelimeler vardır ki, sık sık telâffuz edildiği halde, hattâ aydınlarımız arasında, onu tamamiyle anlayan çok değildir. Halkçılığımızın ne olduğunu, esaslarının neden ibaret bulunduğunu, halkçıların halka karşı ne gibi vazifeler yüklenmek mecburiyetinde kalacaklarını madde madde izah etmek lâzımdır. Cumhuriyeti, onun gereklerini yüksek sesle anlatınız. Cumhuriyet ilkelerini sevdiriniz. Bunu kalplere yerleştirmek için hiçbir fırsatı ihmal etmeyiniz.

1930 (Ayın Tarihi, Cilt: 24, Sayı: 82-83, 1931)

Atatürk’ün Halkçılık Anlayışı

Barış Çetin — Fri, 29 May 2020 06:33:36 +0000

Halkçılık ilkesi herhangi bir sınıfın egemenliğini reddeden, halkın yönetimde kayıtsız koşulsuz egemen olduğu bir devlet düzenini benimser. Ayrıca bölücü değil birleştiricidir. Türk halkının ortak çıkarlarını; halka açık, halka duyarlı, halka dayalı, halktan yana ve halkla iş birliği etmeyi öngören demokrasi yönetiminde görür. Aşağıdaki sözlerinde de anlaşılacağı gibi ATATÜRK, demokrasi ile halkçılığı eş anlamlı görmüştür:

“Bizim görüşümüz -ki halkçılıktır- kuvvetin, gücün, egemenliğin, yönetimin doğrudan doğruya halka verilmesidir, halkın elinde bulundurulmasıdır. Şüphe yok ki bu dünyada en geçerli anlayıştır.”

“Türkiye Büyük Millet Meclisi Hükûmeti bir halk hükûmetidir. Ülke çıkarlarına yönelik konularda, görev açısından vatandaşlar ile hükûmet arasında ortaklık vardır.”

“Ne olduğumuzu bilelim. Kurtulmak, yaşamak için çalışan ve çalışmaya mecbur olan bir halkız! Bundan dolayı her birimizin hakkı vardır. Yetkisi vardır. Fakat çalışmak sayesinde bir hakkı kazanırız. Yoksa sırt üstü yatmak ve hayatını çalışmaktan uzak geçirmek isteyen insanların bizim toplumumuz içerisinde yeri yoktur, hakkı yoktur! O hâlde… Halkçılık, toplum düzenini çalışmaya, hukuka dayandırmak isteyen bir toplum sistemidir.”

“Bizim halkımız çıkarları birbirinden farklı sınıf hâlinde değil; aksine varlıkları ve çalışmalarının sonuçları birbirine lâzım olan sınıflardan ibarettir.”

Atatürkçülük (Birinci Kitap); s. 93-95.

Sosyal Devletin Temeli

Nurettin Demiral — Fri, 15 May 2020 21:53:10 +0000

“Kişisel Haklar görüşünün temeli şöyle kuruldu: Her türlü hakkın esası bireydir. Çünkü gerçek hür ve sorumlu yaratılmış yalnız insandır. Ancak diğer taraftan insanların sosyal ve siyasi oluşumlar halinde bulunması da doğal ve gereklidir. Bu oluşumlar ise kısmen zorunlu, yazılı yasa hükümlerine göre gelişir.”

“Her Türk hür doğar, hür yaşar.”

“Türkler demokrat, hür ve sorumlu vatandaşlardır” “Türkiye Cumhuriyetinin kurucuları ve sahipleri bizzat kendileridir.”

Medeni Bilgiler, S. 29-30

Bu Milletvekili Ayrıcalığını Hiç De Beğenmedim!…

Barış Çetin — Thu, 14 May 2020 11:26:53 +0000

Çalışkan ve yeteneğini geliştiren insanlar, her çağda ve her toplumda emeklerinin karşılığı olarak daha refah içerisinde yaşamışlardır. Bunun böyle olması eşitsizlik değil hakkın yerine gelmesidir. Asıl eşitsizlik tembel ile çalışkanın, yetenekli ile yeteneksizin eşitliğidir. Çağdaş devlet, tüm topluma aynı imkânları sunan devlettir. Çalışkanlar bu imkânlardan diğerlerine göre daha fazla yararlanırlar. Bu durum insanları daha fazla çalışmaya iterek kalkınmanın yolunu açar. Aksi durum tembelliği yaygınlaştırarak toplumu yoksulluğa ve geri kalmışlığa mahkûm eder.
Bir şeye bedelini ödemeden sahip olmak haksızlıktır. Böyle bir haksızlığı devlet idaresinde görev alanların yapması daha büyük haksızlıktır. Çünkü toplumda hakka dayalı eşitliği sağlamak yöneticilerin temel görevidir. Bu görevi yerine getirenlerin buna uymaması toplum açısından son derece kötü bir örnektir. Bu durum devlete ve adalete olan güveni azaltır. Bu nedenledir ki ATATÜRK, devletin toplum fertleri karşısında yansızlığını öngören Halkçılık ilkesini devletin temel ilkelerinden biri olarak kabul etmiştir. O, toplumda bir hakka dayanmayan ayrıcalıkları ortadan kaldırmak için mücadele etmiştir. Amaç kanunlar önünde eşit, sınıfsız, ayrıcalıksız saygın bir toplum yaratmaktır. Aşağıdaki anekdot ATATÜRK’ün düşünce ve hareketindeki halkçılık anlayışını yansıtan güzel bir örnektir:
ATATÜRK, bir sabah Florya’dan Dolmabahçe Sarayı’na dönüyor. Yeşilköy İstasyonu’nun önünden geçerken birdenbire otomobili durduruyor ve başyavere:
-Sorunuz, tren var mı? diye emir veriyor.
O sırada tren hemen hareket etmek üzeredir. Hep birlikte otomobilden inip emrindekilerle birlikte trene biniyor.
Karar ani verildiği ve uygulandığı için, bu trene biniş hemen hemen kimsenin dikkatini çekmiyor.
Bir süre sonra, her şeyden habersiz olan kondüktör, ATA’nın bulunduğu kompartımana geliyor. Kafileyi görünce çekilmek istiyor. ATA hemen sesleniyor:
-Görevini yap!… (Emrindekileri göstererek) Bu efendilere niçin bilet sormuyorsun?
Emrindekiler cevap veriyor:
-Paşam biz milletvekiliyiz. Tren bileti almayız. Parasız seyahat ederiz!…
ATA hayretle:
-Bu ayrıcalığı hiç beğenmedim, diyor. Çok ayıp ve acayip bir usul. Çok güzel halkçılık!…

Banoğlu; s. 375.

Kurtulmak İstiyorsan Yak!

Nurettin Demiral — Thu, 07 Nov 2019 13:06:41 +0000

Atatürk, Florya’dan Çekmece’ye doğru yaptığı bir yürüyüşte, bir ağaç altında dinlen ihtiyar bir adama rastlar. Adam hürmetle ayağa kalkar, Atatürk’ü selamlar. Bu nazik ve saygı dolu davranış karşısında Atatürk sorar:

“Beni tanır mısın?”

“Tanımaz olur muyum? Evimde resmin bile var!” Atatürk memnun olmuştu. Konuşmaya başladılar, İhtiyar:

“Bir işine aklım ermedi.” der. “Cumhuriyetçiliği, İnkılâpçılığı, Milliyetçiliği, Halkçılığı, hatta Devletçiliği anlıyorum, ama şu Laikliği pek kavrayamadım. Neden her şeyi birden bozdun?” Atatürk:

“Bunu sana bir hikâye ile anlatayım. Amr-ibn-As, Mısır’ı fethettiği zaman, Halife Ömer’e bir mektup yazmış: ‘Burada birçok kütüphaneler, içlerinde de birçok kitaplar var. Bunları yakayım mı, yoksa bırakayım mı?” Ömer cevap vermiş: ‘Kitapları tetkik et, eğer faydasız şeyler ise, yak! Yok, eğer faydalı şeyler ise yine yak! Çünkü halk o kitapları okudukça, onlara uymaktan vazgeçmeyecekler, eskiyi unutmayacaklar ve bize yani yeniye ve yeniliğe daima düşman olacaklardır!'” Hikâyeyi anlatan Atatürk, ihtiyara sorar:

“Şimdi sana Laikliğin ne olduğunu izah edeyim mi?” İhtiyar derin bir sezgi ve sağduyu ile cevap verir:

“İstemez Paşam, hepsini anladım!”

Anılarla Atatürk, İstanbul Görsel Yapım Prodüksiyon

Bu Milletvekili Ayrıcalığını Hiç Beğenmedim

Nurettin Demiral — Fri, 11 Oct 2019 11:59:18 +0000

Atatürk bir sabah Florya’dan Dolmabahçe Sarayı’na dönmektedir. Yeşilköy İstasyonu’nun önünden geçerken birdenbire otomobili durdur ve Başyaver’e

“Sorunuz, tren var mı?” diye emir verir. O sırada tren hemen hareket etmek üzeredir. Hep birlikte otomobilden inip yanındakilerle trene biner. Karar ani verildiği ve tatbik edildiği için bu trene biniş hemen kimsenin nazarı dikkatini çekmemiştir. Bir müddet sonra, her şeyden habersiz olan kondüktör Ata’nın bulunduğu kompartımana gelir. Kafileyi görünce çekilmek ister. Ata hemen seslenir:

“Vazifeni yap!” Yanındakileri göstererek; “Bu efendilerden biçin bilet sormuyorsun?” Yanındakiler cevap verirler:

“Paşam biz mebusuz. Tren bileti almayız. Parasız seyahat ederiz.” Ata hayretle:

“Bu imtiyazı hiç beğenmedim. Çok ayıp ve acayip bir kaide. Halkçılık nerede?”

Anılarla Atatürk, İstanbul Görsel Yapım Prodüksiyon