– Bir gün Kurtuluş Savaşı’nın, Millî Mücadele’nin askerî tarihini yazacaklar, belki de benim Başkomutan sıfatıyla verdiğim bir yazılı ve imzalı emrime tesadüf etmeyeceklerdir. Savaş arkadaşlarım buradadır, hep bilirler: Ben muharebede daima o cepheden bu cepheye gider, yapılması gereken hareketleri komutanlara dikte eder, onlara not ettirir ve kendilerini de ikna ettikten sonra, “Şimdi ordu birliklerimize derhal bu hareketlerin yapılmasını kendi imzanızla tebliğ ediniz!” derdim.

(Nejat Saner, Atatürk ve Sonrası, Cumhuriyet gazetesi, 4. XI. 1970)

“Cumhurbaşkanı sıfatıyla, Cumhuriyetin yasalarına ve milli egemenlik esaslarına uymak, saygı göstermek ve bunları savunmak, Türk milletinin mutluluğuna sadakatle ve bütün gücümle çalışacağıma, Türk devletine yönelecek her tehlikeyi tüm gücümle engelleyeceğime, Türkiye’nin şan ve şerefini koruyacağıma ve yücelteceğime ve üzerime aldığım görevime kendimi adamaktan ayrılmayacağıma söz vererek, ant içerim ’.

Cumhurbaşkanı devletin başıdır. Milletvekilleri arasından seçilmiş olmasına rağmen Meclis görüşmelerine katılamaz, oy da veremez. Cumhurbaşkanının hak ve görevleri şunlardır:

1. Meclis üyeleri arasından Bakanlar Kurulunu vücuda getirmek ve bunun için Başbakan seçerek onun tarafından seçilecek diğer vekillerin atamalarını onaylamak ve Meclise sunmak.

2. Gerek gördükçe Bakanlar Kuruluna başkanlık etmek.

3. Devlet başkam sıfatıyla resmi törenlerde Meclise başkanlık etmek.

4. Her yıl Meclis açılışında hükümetin geçen yılki çalışmasına ve o yıl alınması uygun görülen önlemlere ilişkin bir nutuk söylemek (bunu Başbakana da okutturabilir).

5. Meclisin kabul ettiği yasaları on gün içerisinde duyurmak ve duyurulmasını uygun görmediği yeni yasaları bir daha görüşülmek üzere nedenleri ile birlikte on gün içinde Meclise geri göndermek (iade etmek) (anayasa (Teşkilatı Esasiye ve Bütçe yasaları iade edilemez); iadeden sora Meclisin kabulünde ısrar ettiği yasalan bir daha yetkisi olmaksızın duyurmak.

6. Yabancı devletlere siyasi temsilciler göndermek ve yabancı siyasi temsilcileri kabul etmek.

7. Başbakan ile işin ait olduğu diğer bir bakanın veya bakanların imzası ile hazırlanan kararları çıkarmak.

8. Meclisin manevi şahsiyetinde bulunan Başkumandanlığı temsil etmek. Seferde Bakanlar Kurulunun resmi yazısı üzerine başkumandanı atamak ve tayin etmek.

9. Hükümetin resmi yazısı üzerine sürekli sakatlık veya ihtiyarlık gibi kişisel sebeplerden dolayı belirli kişilerin cezalannı indirmek veya hafifletmek (Büyük Millet Meclisi tarafından suçlanarak hapis cezasına çarptırılan milletvekilleri hakkında bu yetki yoktur).

Medeni Bilgiler, S. 267-268